Rodzaje metod tłumaczeniowych

Jeśli chodzi o metody pracy tłumacza, chciałabym się dzisiaj skupić na metodach zaproponowanych przez Andrzeja Voellnagela, a dokładniej na dwóch z nich: na metodzie słownikowej i na metodzie pamięciowej. Jak to zwykle ze skrajnymi pomysłami bywa, obie metody niosą ze sobą duże prawdopodobieństwo wystąpienia błędów. Wprawdzie wspomniany autor pisze o nich w kontekście tłumaczenia tekstów technicznych, ale myślę, że można je odnieść również z powodzeniem do tłumaczenia tekstów naukowych, literackich, czy użytkowych.

Metoda słownikowa w tłumaczeniu ma oczywiście swoje strony dodatnie, ale wyniki tej metody zależą od dwóch czynników: kto ją stosuje i jakie ma do dyspozycji słowniki.

Tłumacz może:

a) nie znać napotkanego w oryginale słowa

b) znać to słowo, lecz nie znać lub nie pamiętać jego odpowiednika w języku przekładu;

c)znać zarówno słowo, jak i jego odpowiednik lub odpowiedniki, z których jednak żaden nie pasuje do danego tekstu;

d) chcieć sprawdzić, czy znany mu i pasujący do tekstu odpowiednik danego słowa nie ma właściwszego dla tego tekstu synonimu.

W przypadkach a-c nie ma wątpliwości, że sumienny tłumacz powinien przeglądać wszystkie dostępne słowniki dopóty, dopóki nie znajdzie się przynajmniej w sytuacji d. Andrzej Voellnagel „Jak nie tłumaczyć tekstów technicznych”, str. 95

Ma tutaj zastosowanie wspomniana już wcześniej zasada pluralizmu. Autor zwraca uwagę, aby jednak nie popadać w skrajności  i nie „ryć” w stosach słowników, encyklopedii i podręczników nie licząc się z czasem własnym i bliźnich, którzy są często wciągani w czasochłonne grzecznościowe konsultacje. Czasem warto zaufać swojemu pierwszemu przeświadczeniu, szczególnie, jeśli jest to przeświadczenie graniczące z pewnością bo zweryfikowane na podstawie kilku źródeł.

Oprócz nadmiernej czasochłonności, tłumaczenie słownikowe niesie ze sobą także inne zagrożenia dla jakości pracy tłumacza. Wspomniałam już wcześniej o błędnym oddzielnym tłumaczeniu wyrazów stanowiących termin złożony. Metoda słownikowa kusi również tłumacza dosłownością przekładu. Nie mogę się tu powstrzymać od zacytowania przykładu podanego przez Voellnagela:

Skauci i Stowarzyszenia Harcerek… latem obozują pod namiotami i uczą się poznawać wieś, gotować i zajmować się sobą.

scouts

Abstrahując już od faktu, że w oryginale musiało być „learn to know the country” , czyli „uczą się poznawać kraj”, choć country oczywiście w innych kontekstach również oznacza wieś, „[t]łumacz niesłusznie rzuca cień podejrzeń na cnotę skautowej młodzieży, która na pewno miała za zadanie tylko „take care of themselves” czyli „radzić sobie samodzielnie”.

Mimo wszystko nie należy odstawiać słowników w kąt. Ja sama jestem wielką fanką słowników papierowych, mam może staromodne przeświadczenie, że to, co na papierze jest bardziej godne zaufania. Słowniki, szczególnie te specjalistyczne, są nieocenionym źródłem wiedzy w tłumaczeniu, na etapie odnajdywania i weryfikacji informacji. Nie należy jednak nigdy zapominać o kontekście, odcieniach semantycznych. Na szczęście jako współcześni tłumacze, mamy wielką bazę kontekstu pod ręką – Internet. O metodzie pamięciowej w tłumaczeniu napiszę jednak jutro:)

Metody tłumaczenia na angielski
Tagi wpisu: metoda pamięciowa w tłumaczeniu, metoda słownikowa w tłumaczeniu, metody pracy tłumacza, metody tłumaczenia na angielski, słowniki, sumienny tłumacz, tłumacz, tłumaczenia tekstów literackich, tłumaczenia tekstów naukowych, tłumaczenia tekstów technicznych, tłumaczenia tekstów użytkowych, tłumaczenie słownikowe, tłumaczenie wyrazów, współczesny tłumacz

Komentarze

    Dodaj komentarz

O mnie

tłumaczenia z aniglskego
profesjonalny tłumacz angielskiego monika@frogtranslation.com
+48 509 904 198
facebook.com/Frogtranslation
www.tlumaczenia-pisemne.pl

profesjonalny tłumacz 2010-2011 - Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej
- podyplomowe studium przekładu
2007-2009 - Wyższa Szkoła Filologiczna we Wrocławiu
- magister filologii angielskiej
2004-2007 - Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Wałbrzychu
- licencjat filologii angielskiej
Tłumaczenie z ang na polski i z pol na angielski Uniwersytet Warszawski • Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie • Wojskowa Akademia Techniczna w Warszawie • Uniwersytet Wrocławski • Politechnika Wrocławska • Uniwersytet Adama Mickiewicza w Poznaniu • Wydawnictwo Mateusza.pl • Wyższa Szkoła Policji w Szczytnie • Uniwersytet Warmińsko-Mazurski • Wydawnictwo Triglav - zobacz więcej...
tanie tłumaczenia Tłumaczeniem zajmuję się już prawie 20 lat. Stale współpracuję z uczelniami wyższymi i ich pracownikami. Przetłumaczyłam na język angielski kilkadziesiąt książek, setki artykułów naukowych oraz tysiące tekstów użytkowych. Prowadziłam wykład na konferencji językowej dotyczący błędów tłumaczeniowych. Moją specjalizacją są teksty naukowe, techniczne, literackie i użytkowe. - zobacz więcej...
opinie

Ufam tylko tym, którzy stale robią to, co robią, i stale się kształcą i doskonalą. I Pani Monika jest właśnie taka, wszystko wykonuje w terminie, za ustaloną i atrakcyjną stawkę, i robi to bardzo dobrze, a ponieważ nie ustaje, robi to potem jeszcze lepiej, mam zamiar nadal korzystać z usług Pani Moniki cyklicznie…

— Pan Eryk Maler, artysta malarz, niezależny teoretyk sztuki, twórca Haloimpresjonizmu

zobacz więcej opinii...

Formularz kontaktowy







    Opcjonalnie - załącz plik z tekstem:

    Facebook

    Ostatnie wpisy

    • Tłumaczenie artykułu naukowego o satysfakcji managerów z pracy
      Pandemia COVID miała/ma wpływ na wszystkie branże, nawet tłumaczeniową, choć mi...
    • Tłumaczenie dla biznesu
      Dzisiaj parę słów o tłumaczeniu tekstów z szeroko pojętego świata biznesu. Do p...
    • Tłumaczenie tekstów z zakresu bankowości
      Nie będę dzisiaj pisać o stricte bankowym tłumaczeniu - takimi tekstami zajmuję...
    • Tłumaczenie umowy najmu na angielski
      Ostatnimi czasy mierzyłam się właśnie z takim zadaniem, jak w tytule: tłumaczen...
    • Tłumaczenia dla biura rachunkowego
      Miałam ostatnio przyjemność tłumaczyć teksty na stronę biura rachunkowego zloka...

    Komentarze

    • Aniaa - "zwłaszcza kiedy tłumaczy na niewłaściwy czas"
      Czy translator dobrze tłumaczy?
    • Monika Matykiewicz - "Proszę o przesłanie tekstu na monika@frogtranslation.com, aby uzyskać bezpłatną wycenę"
      Tłumaczenie poezji
    • tomaszk - "Cześć! Zapraszam do rejestracji na portalu który stworzyłem: http://znajdztlumaczy.pl/ To nowy portal ze zleceniami i ogłoszeniami tłumaczy. Zapraszam do korzystania…"
      Tłumaczenie Biblii
    • JAN CHODZIŃSKI - "JESTEM INWALIDA ZE ZNACZNĄ NIESPRAWNOŚCIĄ OD 40 ROKU ŻYCIA. DZIŚ AM 70 LAT. CHCIAŁBYM WYDAĆ BAJKĘ ,, KRAKOWSKIE KRASNALE,, JAKO…"
      Tłumaczenie poezji
    • Atama - "Zdarza się, że oglądając film, a właściwie tłumaczenie filmu, jeden z bohaterów odnosi się do rozmówcy... to znaczy jeden z…"
      Konsekwencja w tłumaczeniu